Turystyka

Ciekawym szlakiem, którym warto się udać na wyprawę turystyczną jest z pewnością Św.Katarzyna- Św.Krzyż. Wybierając tą trasę turystyczną powinniśmy pamiętać o wygodnym obuwiu i odpowiednim stroju. Trasa ta zaczyna się tuż za klasztorem na Świętym Krzyżu i udajemy się w stronę źródełka Świętego Franciszka. Aby wyruszyć w dalszą trasę warto wcześniej ze sobą również zabrać pustą butelkę. A to dlatego, że źródełko do którego dochodzimy posiada właściwości lecznicze i warto zatem aby przed dalszą drogą napełnić naszą buteleczkę tą właśnie wodą. Turystyka na tym szlaku obdywa się często i wilu można tutaj spotkać turystów, którzy na szlaku pozdrawiają się charakterystycznymi pozdrowieniami wywodzącymi się właśnie z gór świętokrzyskich.

Kierując się dalej wcześniej obraną przez nas trasą turystyczną kierujemy się w kierunku Świętokrzyskiego Parku Narodowego. I tutaj należy cięszyć się z tak pięknego miejsca i należy głęboku wdychać świeże powietrze z tego miejsca. Powinniśmy być wdzięczni, że są jeszcze takie miejsca jak to, w które nie ingeruje człowiek. A to jest bardzo ważnym elementem naszej turystyki w górach świętokrzyskich. Nie powinniśmy zapominać o tym, że coraz częściej ludzie ingerują w takie miejsca bez powodu je niszcząc i wycinając. Dlatego należy o to miejsce odpowiednio zadbać i nie należy ani wyrzucać tutaj śmieci i niszczyć tego miejsca. Następnie udając się dalej dochodzimy do Łysicy- matki wszystkich gór polskich. To wszystko dlatego, ponieważ góry świętokrzyskie są najstarszymi górami w Polsce a ich najwyższym szczytem jest Łysica, która mierzy 612 m n.p.m.

Czarownica na Świętym Krzyżu

Na górze Wysokówka (rezerwat Zamczysko, nie mylić z pobliską górą Zamczysko) k. Widełek odkryto trzy współśrodkowe tarasy z wałami kamienno-ziemnymi. Blisko na północ od tego miejsca leży miejscowość Makoszyn, co może wskazywać na kult Mokoszy. Miej­scowość o podobnej nazwie – Mokoszyn, leży również koło Sandomierza i jest jednym z miejsc służących turystyce w województwie świętokrzyskim.

Być może do kultu pogańskiego należy również odnosić legendarne opowieści o czarownicach z Łysej Góry. Od wieków, na miotłach albo na łopatach, mają tu przy­latywać na sabaty, podczas których razem z diabłami odprawiają czarcie praktyki ma­jące na celu wyrządzenie ludziom jak naj­większych szkód. Czarownice na co dzień wyglądają jak zwykłe kobiety, ale nocą, gdy nad Łysą Górą szaleją potężne wichury, a niebo przeszywają przerażające błyska­wice, zamieniają się w demony. Aby unieść się w powietrze muszą m.in. wygłosić cza­rodziejskie zaklęcie: „Płot, nie płot; las, nie las; wieś, nie wieś; nieś, biesie, nieś.” Najsłynniejszy sabat czarownic ma od­bywać się w najkrótszą noc roku, czyli 24 czerwca. Turystyka jest tutaj bardzo bogata, co jest ogromnym atutem i potrafi przyciągnąć duże ilości zwiedzających.

Region świętokrzyski u progu polskiej państwowości znalazł się w kręgu wpływów państwa gnieźnieńskiego. Ślady osadnictwa z wczesnego średniowiecza odnaleziono przede wszystkim wokół Świętego Krzyża. Między VIII a X w. powstał tu duży ośrodek kultu po­gańskiego – jeden z czterech na obszarze województwa świętokrzyskiego. Wszystkie te założenia interpretowane są najczęściej jako pogańskie sanktuaria turystyki, utworzone prawdopodobnie w czasach przedchrześci­jańskich lub podczas reakcji pogańskiej po śmierci Bolesława Chrobrego. Umiejscowio­no je na dominujących wzniesieniach.

Turystyka na Górze Dobrzeszowskiej koło Łopusz­na przetrwała do dzisiaj. Niektóre obeliski trakto­wane są jako obiekty turystyczne i astrono­miczne. Sanktuarium na Górze Grodowej koło Tumlina jest najmniej czytelne, ale wi­doczne są jednak jeszcze zarysy wałów kamiennych. Z kolei na Świętym Krzyżu znajduje się nieukończony wał kamienny, ciągnący się na długości półtora kilome­tra i osiągający miejscami wysokość kilku metrów. Otacza święte miejsce, do które­go prowadziła od wschodu monumentalna brama wejściowa.

Lud Polski

Po upadku Cesarstwa Rzymskiego, w czasie wędrówek ludów, na terenie re­gionu świętokrzyskiego nastąpił głęboki kryzys turystyczny, kulturowy, osadniczy i gospodar­czy. Dopiero w VII wieku zaczęły powstawać tu silne ośrodki plemienne. Jednym z nich było leżące nad górną Wisłą tzw. państwo Wiślan, w którego granicach znalazły się także ziemie położone w Niecce Nidziańskiej, graniczące z terytorium Lędzian Grody opolne tego państwa znajdowały się w Stradowie i Wiślicy- ówcześnie centralnym miejscem turystyki. Nie­którzy uczeni sądzą, że ten ostatni mógł być stolicą całego państwa Wiślan. Kwestię sporną stanowi także podbój tych terenów przez władców wielkomorawskich oraz chrzest Wiślan w obrządku słowiańskim.

W Starachowicach znajdowało się centrum kombinatu, którego zaczątek stanowiły zakłady w Bzinie (dzisiejszym Skarżysku -Kamiennej), a kontynuacją były pudlingarnia i walcownia wstępna w Michałowie (gdzie wybudowano również potężną zaporę ziemną) oraz pudlingamia i fiyszernia w Brodach Iłżeckich, gdzie zachowały się fragmenty wielkiego upustu. Ostatnim ele­mentem ciągłego kombinatu fabryk żelaza były monumentalna pudlingamia i walcównia w Nietulisku Fabrycznym. Transport i turystyka między zakładami odbywał się na wielkich tratwach przeciąganych specjalnymi kanałami – zachowały się wspaniałe rozwiązania wodne, ogromna śluza, klasycystyczne ruiny gigantycznej walcowni, budynek administracyjny i ciekawie rozplanowane osiedle domków robotniczych.

Nawiązaniem do czasów staszicowskich była idea Centralnego Okręgu Przemysłowego, którego budowę rozpoczęto w połowie lat 30. XX w Głównymi ośrodkami turystycznymi w opartym głównie o Góry Świętokrzyskie okręgu miały być m in. Kielce, Skarżysko i rozbudowujące się Starachowice.

Po II wojnie światowej również postanowiono wykorzystać region świętokrzyski do celów turystycznych. Rozbudowano wówczas lub stworzono od podstaw m.in. zakłady samochodowe „Star” _w Starachowicach obecnie MAN, zakłady zbrojeniowe “Męsko” w Skarżysku Kamiennej, w Końskich – za kłady odlewnicze, zaś w Kielcach – zakłady urządzeń chemicznych i aparatuiy przemysłowej „Chemar”, fabrykę łożysk tocznych “Iskra” obecnie NSK oraz przekształcono dawne „SHL” w fabrykę samochodów specjalizowanych. By stworzyć miejsca pracy dla kobiet (przemysł ciężki angażował głównie mężczyzn) utworzono Kieleckie Zakłady Przemysłu Papierniczego (obecnie D.S. Smith).